မြန်မာပြည်တွင် လူအများစုက လောင်ဂန်သီးဟု ခေါ်ဆိုကြပြီး လေချူသီးဟုလည်း အလွယ်ခေါ်လာကြပြီးနောက် ၎င်းအမည်တွင်လာခဲ့သည်။ အင်္ဂလိပ်လို Longon, Dragon’s eyes, Eyeball tree ဟုခေါ်ကြသည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင်လည်း စစ်ကိုင်းတိုင်းတွင်အများဆုံးထွက်ရှိပြီး (စစ်ကိုင်းဇီသီး) ဟုခေါ်ကြသည်။ ရှမ်းပြည်နယ် တောင်ကြီးဘက်များတွင် နှင်းသီးဟု လူသိများကြသည်။ သူ့ဒေသနှင့်သူ အခေါ်အဝေါ်တွေအများကြီးရှိသည်။

အများအားဖြင့် လောင်ဂန်သီးကို သရေစာ၊ အချိုပွဲသီးနှံအဖြစ် စားလေ့ရှိကြသည်။ အရမ်းချိုပြီးအရသာကောင်း ပေါများတဲ့ လောင်ဂန်သီးဟာ ကျန်းမာရေးအတွက် များစွာအထောက်အကူပြုတဲ့ အသီးလည်းဖြစ်ပါတယ်။ ကဲဆေးဖက်ဝင်ပုံကို လေ့လာကြည့်လိုက်ရအောင်။

ဆေးဖက်ဝင်ပုံ

USDA ၏လေ့လာချက်အရ ၁၀၀ ဂရမ်အလေးချိန်ရှိ လတ်ဆတ်သော လေချူသီးထဲတွင် ရေဓာတ် ၈၂ ဒသမ ၇၅ ဂရမ်၊ ခွန်အား ၆၀ ကယ်လိုရီ၊ ပရိုတင်း ၁ ဒသမ ၃၁ ဂရမ်၊ အဆီဓာတ် သုည ဒသမ ၁ ဂရမ်၊ ကစီဓာတ် ၁၅ ဒသမ ၁၄ ဂရမ်၊ အမျှင်ဓာတ် ၁ ဒသမ ၁ ဂရမ်၊ ကယ်စီယမ် ၁ မီလီဂရမ်၊ သံဓာတ် သုည ဒသမ ၁၃ မီလီဂရမ်၊ မဂ္ဂနီစီယမ် ၁ဝ မီလီဂရမ်၊ မီးစုန်း ၂၁ မီလီဂရမ်၊ ပိုတက်စီယမ် ၂၆၆ မီလီဂရမ်၊ ဇင့် သုည ဒသမ ဝ၅ မီလီဂရမ် အသီးသီး ပါရှိကြောင်း သိရသည်။

- လောင်ဂန်သီးထဲတွင် Gallic အက်စစ်နှင့် အာနိသင်တူသော Polyphenols ဓာတ် မြင့်မားစွာ ပါရှိသည်။ ထိုဓာတ်က ခန္ဓာကိုယ်တွင်း အဆိပ်အတောက်များနှင့် Free Radicals များကို လျှော့ချပေးနိုင်ပြီး ကင်ဆာ အကျိတ်အဖုများကို ကောင်းစွာနှိမ်နင်းပေးသည်။ အထူးသဖြင့် ရင်သားကင်ဆာ၊ အသည်းကင်ဆာ၊ အဆုတ်ကင်ဆာနှင့် သားအိမ်ခေါင်း ကင်ဆာဆဲလ်များ ကြီးထွားပြန့်ပွားမှုကို ဟန့်တားပေးသည်။

-  အစေ့ထဲတွင် ပါရှိနေကြသော Gallic, Epicatechin, Ellagic ခေါ် အက်စစ်သုံးမျိုး ဓာတုဓာတ်ပေါင်းစုက အအေးမိ၊ တုပ်ကွေး၊ ဖျားနာခြင်းများကို အလွယ်တကူမဖြစ်စေနိုင်ပေ။ ထို့ပြင် ကိုယ်တွင်းကိုယ်ပ ရောင်ရမ်းနာများကို သက်သာစေကာ အစာအိမ်ရောဂါ၊ အစာမျိုလမ်းကြောင်း ရောဂါတို့အတွက်ကိုလည်း ကောင်းကျိုးပြုပါသည်။

- ခန္ဓာကိုယ် သွေးလှည့်ပတ်မှုစနစ်ကို ကောင်းမွန်စေသည်။ သွေးကို အာဟာရဓာတ် ဖြည့်ပေးနိုင်ပြီး အာရုံကြောစနစ်တွေကိုလည်း နိုးကြားစေနိုင်သည့်အတွက် စိတ်ဖိစီးမှုများသူတွေအနေဖြင့် လောင်ဂန်သီး စားသုံးပေးသင့်သည်။

- အိပ်မပျော်သူများ၊ သွေးလေချောက်ချား စိတ်မငြိမ်သူများအတွက် လောင်ဂန်သီးက လွန်စွာ ဆေးဖက်ဝင်သည်။

-ဦးနှောက်ကို ကျန်းမာစေပြီး သတိမေ့ရောဂါတွေကိုလည်း သက်သာပျောက်ကင်းစေသည်။

- တရုတ်ပြည်တွင် နှလုံး၊ သရက်ရွက်နှင့် ရေဖျဉ်းရောဂါများအတွက် ရိုးရာကုထုံးအဖြစ် လောင်ဂန်သီး ဖြင့် ကုသလေ့ရှိသည်။

- လောင်ဂန်သီးထဲတွင် အပင်မှရရှိနိုင်သော သဘာဝ Phytochemicals များလုံလောက်စွာပါရှိနေ၍ အသားအရေကို ကြည်လင်စေပြီး အိုမင်းရင့်ရော်မှုကို တားဆီးပေးနိုင်သည်။ ဒါ့အပြင် အရေပြားကင်ဆာ ဖြစ်နိုင်ခြေအလားအလာမှ လျှော့ချပေးနိုင်သည်။

-လောင်ဂန်သီး မကြာခဏစားပေးခြင်းဖြင့် အမြင်အာရုံကို တိုးတက်ကောင်းမွန်စေပြီး သွားနှင့်သွားဖုံးကို ကျန်းမာစေပြီး ခံတွင်းဆိုင်ရာ ပြဿနာတွေကိုလည်း ဖြေရှင်းပေးနိုင်သည်။

-အရွယ်ရောက်ပြီးသူ တစ်ဦးအတွက် တစ်နေ့လျှင် လောင်ဂန်သီး ၅လုံး မှန်မှန်စားပေးခြင်းက သွေးအားနည်း ရောဂါဖြစ်ပွားမှုကို ကာကွယ်ပေးနိုင်ကြောင်း WHO က အကြံပြုထားသည်။

- အရိုးပွရောဂါ၊ အရိုးပျော့ရောဂါ စသည့် အရိုးကျန်းမာရေးအတွက် လောင်ဂန်သီးကို စားပေးသင့်သည်။

- လောင်ဂန်သီးတွင် ပိုတက်စီယမ် မြင့်မားစွာပါရှိပြီး ဆိုဒီယမ် လုံးဝမရှိသည့်အတွက် သွေးတိုးရောဂါကို လွန်စွာကောင်းကျိုး ပြုပေးနိုင်သည်။

- ချွေးထွက်လွန်ခြင်း၊ အရေပြားမှိုစွဲခြင်းနှင့် သွေးထွက်လွန်ခြင်းတို့အတွက် လောင်ဂန်သီးထဲတွင်ပါရှိသော အနက်ရောင်အစေ့က ကောင်းကျိုးပြုပေးနိုင်သည်။

- ဗီယက်နမ်နိုင်ငံတွင် မြွေကိုက်ဒဏ်ရာအတွက် လောင်ဂန်သီးထဲရှိ အစေ့ခြောက်မှုန့်ကို ဒဏ်ရာပေါ်အုံပေးခြင်းဖြင့် မြွေဆိပ်ဖြေဆေးအဖြစ် အသုံးပြုလေ့ရှိသည်။

လောင်ဂန်သီးမှာလည်း ကောင်းကျိုးချည်းတော့မဟုတ်ပါဘူး ဘေးဖြစ်စေတဲ့ အချက်လေးတွေကိုလည်း လေ့လာကြည့်ရအောင်။

- အချိုဓာတ်ကဲလွန်းသော သစ်သီးဖြစ်၍ ဆီးချိုရောဂါသည်များ အထူးရှောင်ရှားသင့်သည်။

- အရေပြားယားယံသူများ၊ သွေးမသန့်၍ အနာပေါက်သူများ လောင်ဂန်သီးကို သင့်တင့်ရုံသာ စားသင့်သည်။

- ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိခင်များ မစားသင့်သော အသီးတွင်လည်း ပါပါတယ်။ အသီးက အပူဓာတ်စာဖြစ်သဖြင့် သန္ဓေသားကို ဆိုးရွားစွာ ထိခိုက်စေနိုင်သည်။ ကမ္ဘာ့အရှေ့ပိုင်း တိုင်းပြည်များနှင့် အာဖရိကတိုက်၏ တိုင်းရင်း ကုထုံးများတွင်လည်း ကိုယ်ဝန်ဆောင်များ လောင်ဂန်သီး စားသောက်ခြင်းကို တားမြစ်ထားသည်။ သို့သော် နို့တိုက်မိခင်များ လောင်ဂန်သီးစားခြင်းနှင့် ပတ်သက်၍ အထူးတလည် ညွှန်ကြားထားခြင်း မရှိပေ။

- လောင်ဂန်သီးကို သူ့ချည်းသက်သက်စားပါက အပူစာဖြစ်သဖြင့် ရင်အေးစေရန်အတွက် တရုတ်နိုင်ငံတွင် လေချူသီးကို ကျောက်ပွင့်၊ တရုတ်ဆီးသီးခြောက် တို့နှင့် ရော၍ပြုတ်ပြီး သကြားအနည်းငယ် ထည့်ကာ သောက်ကြလေ့ရှိသည်။

အချုပ်အားဖြင့်ဆိုသော် လေချူသီးက ကုသရန်ခက်သော ကင်ဆာဆဲလ်များကို နှိမ်နင်းပေးနိုင်သည့်အပြင် သွေးအားကောင်းစေပြီး နှလုံး၊ သရက်ရွက်၊အရိုး၊ အစာအိမ်နှင့် အူလမ်းကြောင်း၊ ဦးနှောက်နှင့် အာရုံကြောတို့ကို ကောင်းကျိုးပြုပေးနိုင်သည့် ရာသီစာသီးနှံဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ကိုယ်ဝန်ဆောင်နှင့် ဆီးချိုရောဂါသည်များမှအပ အရွယ်သုံးပါးမရွေး လေချူသီးကို စားသုံးပေးသင့်သည်။

ဆေးဖက်အများကြီးဝင်တဲ့ လောင်ဂန်သီးကို သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းသည့်အနေဖြင့် မြန်မာပြည်တစ်ဝန်းတွင် များများစိုက်ပျိုးသင့်ကြောင်းကိုလည်း အကြုံပြုလိုက်ရပါသည်။

ကိုးကား- မြဝတီ (Myawady) 

ပေါက်ပေါက် 

ယခုဆောင်းပါးသည် လူကြီးမင်းတို့အတွက် တစ်ထောင့်တစ်နေရာမှ အထောက်ကူပြုမပြုကို "အသုံးဝင်ပါတယ်" "အသုံးမဝင်ပါ" ကို နှိပ်ပေးဖို့ တောင်းဆိုပါရစေ။