လက္ခဏာ(Symptom)

ပျိုးခင်းတွင် ရွက်ပြား၌ ၁.၈ မီလီမီတာ စက်ဝိုင်းပုံ (သို့မဟုတ်) မညီညာသော အကွက်များ ဖြစ်ပွားပြီး အနာကွက် အလယ်တွင် အညိုဖျော့ရောင်စက္ကူသဖွယ် ပါးလွှာနေပါသည်။ အနားကွက်၏ဘေးနားတွင် အညိုရင့်ရောင်ရှိ၍ အဝါရောင်အဝိုင်းဖြင့် အနားသတ်ထားပြီး အလယ်တွင် concentric ring များ ဖြစ်နေပါသည်။ တစ်ခါတစ်ရံတွင် အနာကွက်အလယ်တွင် အပေါက် ဖြစ်နေပါသည်။ ရွက်ကြောများတွင် မီးရထား သံလမ်းပုံသဏ္ဍာန်ရှည်လျားသော အညိုရောင် အနာကွက်များ ဖြစ်ပေါ်ပါသည်။ အရွက်ရင့်များတွင်ရောဂါ ကျရောက်ပါက ပင်အပ်ခေါင်းအရွယ် အနာကွက်များ ဖြစ်ပေါ်ပြီး ရွက်ကြောမကြီးနှင့် ဒုတိယရွက်ကြောတွင် အမည်းစင်းများ ဖြစ်ပေါ်ပါသည်။ ထိပ်ညွှန့်များတွင် ကျရောက်ပါက ရှုံ့တွန့်နေ၍ခြောက်သွားပြီး stag horn ပုံသဏ္ဍာန်တွေ့ရှိ ရပါသည်။ အစိမ်းနုရောင် အညွှန့်တွင်ရောဂါကျရောက်ပါက လွန်းပုံသဏ္ဍာန် အနာကွက်များတွေ့ရ ပါသည်။ အပင်ကြီးများအောက်တွင် အစက်အပြောက်များပါသော အရွက်ခြောက်များအားလုံးတွေ့ရှိရပါသည်။ အပင်ရှိ အရွက်အားလုံး (သို့) တစ်စိတ်တစ်ပိုင်းကြွေကျ ပါသည်။ ရိုးတံတွင်ရောဂါကျရောက်ပါက ချက်ချင်းကြွေကျပါသည်။ ရော်ဘာမျိုး၊ နေရာဒေသနှင့် အရွက်နု၊ အရင့်ပေါ်မူတည်ပြီးရောဂါ လက္ခဏာ အမျိုးမျိုးတွေ့ရှိရပါသည်။

ရောဂါဖြစ်စေသောသက်ရှိ (Pathogen)

ရောဂါဖြစ်စေသော သက်ရှိမှာ Corynespora cassiicola ဟုခေါ်သော မှိုရောဂါကြောင့် ဖြစ်ပါသည်။

ပျံ့နှံ့ပုံ

မြေကြီး၊ သီးနှံအမှိုက်အကြွင်းများနှင့်ပေါင်းမြက်များ၌ ခိုအောင်းနိုင်ပါသည်။ ရေ၊ လေဖြင့်လည်း ပျံ့နှံ့ နိုင်ပါသည်။

ကာကွယ်နှိမ်နင်းနည်း (Control)

ပျိုးခင်း၌ပေါင်းမြက်ရှင်းရန် အရေးကြီးသည်။ ခံနိုင်ရည်ရှိသော မျိုးများကို စိုက်ပျိုးရန် အောက်ပါဆေးတစ်မျိုးမျိုးကို အသုံးပြုနိုင်ပါသည်။ Benlate 3 gm /liter ကို (၇) ရက် တစ်ကြိမ် ဖျန်းပေးနိုင်ပါသည်။ Dithane M 45 3 gm/liter ကို (၇) ရက်တစ်ကြိမ် ဖျန်းပေးနိုင်ပါသည်။ Funguran 0.2 % နှုန်း တို့ဖြင့် ဖျန်းပေးနိုင်ပါသည်။

နှစ်ရှည်ပင်သုတေသနနှင့် နည်းပညာ ဖွံ့ဖြိုးရေးဌာန (မော်လမြိုင်)