လီလီပန်း တစ်ပွင့်တစ်ခိုင်ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်လာသော်လည်း ဈေးကွက်အနေအထားအရ အမြတ်အစွန်းသိပ်မကျန်ကြောင်း မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ရှိ ဒေသခံစိုက်ပျိုးသူများထံမှ သိရသည်။

လီလီပန်းဈေးကွက်အခြေအနေက လောလောဆယ်တော့ ဈေးကွက်ကကောင်းတယ်။ ပန်းဝယ်မယ့်သူက နည်းနေတယ်။ စိုက်ပျိုးသူလည်း နည်းသလို အသုံးပြုသူလည်း နည်းလာတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပန်းဈေးကတော့ အရင်ထက် တက်နေတယ်။ ပန်းတစ်ပွင့်ချင်းဈေးနှုန်းမှာကို သုံးရာလောက်စီ ဈေးတက်သွားတယ်။ လီလီပန်းဈေးတွေ တစ်ခုနဲ့တစ်ခုမတူတာက အရောင်နဲ့တော့မဆိုင်ဘူး။ သူ့မျိုးကွဲနဲ့တော့ ဆိုင်တယ်။ အနံ့ပါတဲ့မျိုး မပါတဲ့မျိုးပေါ်မူတည်တယ်။

ဟု မန္တလေးတိုင်းဒေသကြီး၊ ပြင်ဦးလွင်ရှိ လီလီပန်းစိုက်ပျိုးရေးလုပ်ကိုင်သူ ဦးအောင်ကျော်က ပြောသည်။

    လီလီပန်းမှာ အနံ့ပါသည့်မျိုးနှင့် အနံ့မပါသည့်မျိုးဟူ၍ (၂)မျိုးရှိပြီး၊ အနံ့ပါသည့် ပန်းမျိုးမှာ တစ်ခက်လျှင် (၁၆၀၀) ကျပ်ပေါက်ဈေးရှိခဲ့ရာမှ ယခုအခါ တစ်ခက်လျှင် (၁၉၀၀) ကျပ်သို့၊ အနံ့မပါသည့် ပန်းမျိုးမှာ တစ်ခက်လျှင် (၁၃၀၀) ကျပ်ဖြင့် ရောင်းချခဲ့ရာမှ ယခုအခါ တစ်ခက်လျှင် (၁၆၀၀) ကျပ်အထိ ဈေးနှုန်းများ မြင့်တက်နေကြောင်း သိရသည်။

စိုက်ပျိုးမှုတွေနည်းသွားလို့ ရှားလာလို့ ဈေးတက်တာတော့မဟုတ်ဘူး။ စိုက်ပျိုးမှုက ပုံမှန်ထက်နည်းနည်းပဲ လျော့စိုက်ထားတာ။ ဝယ်လက်နဲ့ချိန်ပြီး စိုက်ရတာပေါ့နော်။ လီလီပန်းတွေကို အိမ်အရောက်ပို့ ရောင်းချတဲ့အခါ အခုလိုကိုဗစ်ကာလမှာ ရောင်းရတဲ့အခါလည်းရှိတယ်၊ မရောင်းရတဲ့အခါလည်းရှိတယ်။ မှာယူတဲ့အချိန်မှာ သွားပို့လို့မရတာမျိုးလည်း ရှိတယ်။ ဒါ့ကြောင့် အခုလောက် ဈေးနှုန်းတွေတက်လာပေမယ့်လည်း သိပ်ပြီးမကိုက်ပါဘူး။ ဈေးနှုန်းက တက်တယ်။ သို့သော်လည်း အကျိုးအမြတ်က အတူတူလောက်ပဲ သွားကျတယ်။ ပန်းက အကြာကြီးထားလို့မှ မရတာ။ အပင်ပေါ်မှာလည်း ကြာကြာထားလို့မရဘူး။ ပွင့်သွားရင် ရောင်းလို့မရတော့ဘူးလေ။

ဟု ၎င်းက ဆက်လက်ပြောသည်။

    လီလီပန်းသည် စတင်စိုက်ပျိုးပြီး (၂) လခွဲမှ (၃) လအတွင်း ပန်းပွင့်ကာ ဈေးကွက်တင်ပို့ရောင်းချနိုင်သည့် ပန်းအမျိုးအစားတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ အရောင်အဆင်းလှပခြင်း၊ တာရှည်အထားခံခြင်း၊ ပွဲလယ်တင့်ခြင်း စသည့်ကောင်းခြင်းများကြောင့် အလှူမင်္ဂလာပွဲများနှင့် ဘုရားပန်းလှူဒါန်းရာတွင် လူကြိုက်များထင်ရှားခြင်းဖြစ်သည်။