ဒီနေ့တော့ အပင်တွေမှာရှိတဲ့ ဟော်မုန်းတွေအကြောင်းကို တင်ဆက်ပေးသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့ဟော် မုန်းတွေက ကောင်းလွန်းလို့ဆိုပြီးတော့မှ လူတွေကလိုက်လုပ်ပီးတော့ သုံးနေကြတာဖြစ်ပါတယ်။ အဲ့လို ဟော်မုန်းတွေထဲကနေ နာမည်ကြီး လက်ရွေးစင်တွေကို တင်ဆက်ပေးသွားပါမယ်။

အောက်ဇင် (Auxin)

သူ့ကို အင်ဒိုလီအက်ဆစ်တစ်အက်ဆစ်လို့လည်း ခေါ်ပါတယ်။ အပင်အညွန့်တွေ၊ အမြစ်ထိပ်ပိုင်းတွေ၊ အရွက်နုလေးတွေ၊ ကြီးထွားဆဲဖြစ်နေတဲ့ အသီးတွေထဲက မျိုးစေ့လေးတွေ စတဲ့နေရာတွေမှာ တွေ့ရပါ တယ်။

အောက်ဇင်တွေက အပင်တွေရဲ့ အစာကြော၊ ရေကြောတွေကကနေတစ်ဆင့် ရွေ့လျားနိုင်ပါတယ်။ သူရွေ့တဲ့ပုံစံက တစ်မျိုးလေးပါ။ အမြစ်မှာဆိုရင်လည်း အမြစ်ထိပ်ဘက်ကိုပဲ ရွေ့ပြီးတော့ အညွန့်တွေမှာဆိုရင်လည်း အညွန့်ထိပ်ဘက်တွေကိုပဲ ရွေ့ပါသတဲ့။

ဘာအကျိုးကျေးဇူးတွေရလို့ သုံးနေတာလဲဆိုရင်တော့

၁။ အညွန့်တွေကို အားကောင်းသန်မာလာစေပါတယ်။

၂။ ဘေးအောက်ဘက်က အဖူးသေးလေးတွေကို အားလျော့စေပါတယ်။ အဲ့တော့ တစ်ပွင့်တည်း ပန်းပင်တွေလိုချင်ရင် သုံးလို့ရပြီပေါ့။

၃။ အမြစ်တွေမှာဆိုရင်လည်း ဘေးဖက်အမြစ်တွေကို ထွက်လာဖို့ အားကောင်းစေဖို့အတွက် အားပေးပါတယ်။

၄။ ဆဲလ်ကွဲပွားခြင်းနဲ့ ဖြန့်ကားခြင်းအတွက်လည်း အားကောင်းပါတယ်။

၅။ သီးကင်းတွေကြွေတာကိုပဲ တားမလား၊ အရွက်တွေကြွေအောင်လုပ်ပစ်ဆိုရင်လည်း သူကရပါသေးတယ်။

၆။ သူက အပင်တွေအလင်းပေါ်တုံ့ပြန်တာ၊ မြေဆွဲအားပေါ်တုံ့ပြန်တာမျိုး စတာတွေမှာ ပိုပြီးတော့ အားကောင်းလာစေပါတယ်။

၇။ တစ်ခါတစ်လေမှာ ပေါင်းသတ်ဆေးအဖြစ်နဲ့တောင် အသုံးပြုနိုင်ပါတယ်တဲ့။

အောက်ဇင်နဲ့အလားတူ လူတွေလုပ်ထားတဲ့ အပင်လှုံဆော်ပစ္စည်းတွေကတော့

(၁) အင်ဒိုလီဘူတိုင်ရစ်အက်ဆစ် Indolebutyric acid (IBA)

(၂) တူး, ဖိုး ဒိုင်ကလိုရိုဖီနောက်ဇီအက်ဆစ်တစ်အက်ဆစ်(တူး, ဖိုးဒီ) 2,4 dichlorophenoxyacetic (2, 4D)

(၃) တူး, ဖိုး, ဖိုက် ဒိုင်ကလိုရိုဖီနောက်ဇီ အက်ဆစ်တစ်အက်ဆစ် (တူး, ဖိုး, ဖိုက်တီ) 2,4,5 dichloro phenoxyacetic (2, 4, 5T)

(၄) ပိုင်ကလိုရမ် တို့ပဲဖြစ်ကြပါတယ်။ Picloram 

စီးပွားရေးအရ အောက်ဇင်ကိုအသုံးပြုပုံ

ပင်စည်ကနေ ကိုင်းကူးစိုက်တဲ့အပင်တွေမှာဆိုရင် အမြစ်တွေထွက်ဖို့အတွက်၊ အမြစ်ကြီးထွားညီညာဖို့ အတွက် သုံးကြပါတယ်။

စတော်ဘယ်ရီ၊ ခရမ်းချဉ် စတာတွေမှာ အစေ့လွတ်ဖြစ်အောင်လို့လည်း အောက်ဇင်ကို အသုံးပြုကြပါတယ်။ အောက်ဇင်ကိုပဲသုံးပေးရင်တော့ တခြားမြေဩဇာတွေ မသုံးရတော့ဘူးပေါ့။

Htunn Win Kyaw