ဘယ်လိုစိုက်ရမလဲ

အင်္ဂလိပ်အမည် ….. Coffee ရူပ⁠ဗေဒ ……… Cofea spp. မျိုးရင်းအမည် ……… Rubiaccae ၁။ ⁠ကော်ဖီမျိုးများ ရူပ⁠ဗေဒလက္ခဏာကွဲ⁠ပြား⁠ခြားနားချက်များအရ Coffee Arabica မျိုး C.liberica မျိုး⁠နှင့် C.excelsa မျိုးဟူ၍(၄)မျိုးရှိသည်။ ⁠မြန်မာ⁠နိုင်ငံတွင် ပင်လယ်⁠ရေမျက်နှာ⁠ပြင်အထက်⁠မြင့် အလိုက်⁠ဖြစ်ထွန်းမှုအ⁠ေ⁠ခြအ⁠နေ⁠ပေါ်မူတူ၍ ကုန်း⁠မြင့်⁠ကော်ဖီမျိုး⁠နှင့် ⁠ေ⁠မြနိမ့်⁠ကော်ဖီမျိုးဟူ၍ (၂)မျိုးခွဲ ထားပါသည်။ ကုန်း⁠မြင့်မျိုးများမှာ C.arabica မျိုးများ⁠ဖြစ်⁠ပြီး ⁠ေ⁠မြနိမ့်⁠ကော်ဖီမျိုးများမှာ အများအား⁠ဖြင့် C.robusta ⁠နှင့် C.liberica မျိုးများ⁠ဖြစ်ပါသည်။ ကုန်း⁠မြင့်⁠ကော်ဖီမျိုးများမှာ အများအား⁠ဖြင့် C.robusta ⁠နှင့် C.liberica မျိုးများ⁠ဖြစ်ပါသည်။ ကုန်း⁠မြင့် ⁠ကော်ဖီမျိုးများမှာပင်လယ်⁠ရေမျက်⁠နှာ⁠ပြင်အထက် ⁠ပေ(၂၇၀၀)မှ (၅၄၀၀)အတွင်း ⁠ဖြစ်ထွန်း⁠ပြီး ⁠ေ⁠မြနိမ့် ⁠ကော်ဖီမျိုးများမှာ ပင်လယ် ⁠ရေမျက်⁠နှာ⁠ပြင်မှ အထက်⁠ပေ(၂၇၀၀)အထိအတွင်း ⁠ဖြစ်ထွန်းသည်။ ၂။ ⁠မြန်မာ⁠နိုင်ငံတွင် စိုက်ပျိုးသည့်⁠ဒေသ ရှမ်း⁠ပြည်နယ်၊ ချင်း⁠ပြည်နယ်၊ ကချင်⁠ပြည်နယ်၊ ကရင်⁠ပြည်နယ်နှင့် မ⁠န္တ⁠လေးတိုင်းတို့တွင် အ⁠ကြီးအကျယ်စိုက်ပျိုး⁠ကြသည်။ ကယား⁠ပြည် နယ်⁠နှင့် စစ်ကိုင်းတိုင်းတို့တွင်လည်းအနည်းငယ်စီ စိုက်ပျိုး⁠ကြသည်။ ⁠ေ⁠မြနိမ့်⁠ကော်ဖီမျိုးများကို ကရင်⁠ပြည်နယ်၊ စစ်ကိုင်းတိုင်း၊ မွန်⁠ပြည်နယ်၊ တနလာင်္ရီတိုင်းများတွင်စိုက်ပျိုး⁠ဖြစ်ထွန်းပါသည်။ မှတ်ချက်။ ။ ⁠ကော်ဖီမျိုး(၄)မျိုး၏ ရူပ⁠ဗေဒလက္ခဏာကွဲ⁠ပြား⁠ခြားနားချက်များကို ⁠နောက်ဆက်တွဲ(၂)⁠ဖြင့်⁠ဖော်⁠ပြထားပါသည်။ ၃။ ⁠ေ⁠မြ⁠နေရာ ⁠ရွေးချယ်⁠ခြင်း ⁠ကော်ဖီစိုက်ခင်း⁠ေ⁠မြ⁠နေရာသည် ⁠ရေစီးဆင်းမှု⁠ကောင်းမွန်သည့်⁠ပြန့်⁠ပြူးညီညာ⁠သော⁠ေ⁠မြ⁠နေရာ⁠ဖြစ်သင့်ပါသည်။ ⁠တောင်⁠စောင်းများတွင်စိုက်ပျိုးပါက ဆင်⁠ေ⁠ခြ⁠လျှော(၁၀ မှ ၁၅)ရာခိုင်⁠နှုန်းသာရှိသင့်⁠ပြီး⁠တော်⁠စောင်းရှည်လျားပါက (၃၅)ရာခိုင်⁠နှုန်း ထိစိုက် ပျိုး⁠နိုင်ပါသည်။ ⁠တောင်⁠စောင်းမတ်⁠စောက်လွန်းပါက ကွန်တို⁠နှင့် ⁠လှေကားတစ်များ⁠ဖော်ထုတ်စိုက်သင့်ပါသည်။ ၃။ ⁠ေ⁠မြအမျိုးအစား အ⁠ပေါ်ယံ⁠ေ⁠မြသားနက်⁠ပြီး သစ်⁠ဆွေးဓာတ်⁠ကြွယ်၀⁠သော ⁠ေ⁠မြမျိုးသည်အသင့်⁠တော်ဆုံး⁠ဖြစ်ပါသည်။ ⁠လေ၀င်⁠လေထွက်⁠ကောင်းမွန်⁠ပြီး ⁠ရေမ၀ပ်⁠သောအ⁠ေ⁠ခြအ⁠နေရှိရန်လိုအပ်ပါသည်။ ⁠ေ⁠မြအချဉ်ငံဓာတ် pH(၇)⁠အောက်တွင်စိုက်ပျိုး⁠ဖြစ်ထွန်း⁠သော်လည်းPH(၄.၅) မှ (၅.၅) အတွင်းမှာအ⁠ကောင်းဆုံး⁠ဖြစ်ပါသည်။ ၅။ ရာသီဥတု အ⁠ကြမ်းအား⁠ဖြင့်တစ်⁠နှစ်ပတ်လုံး ညီမျှစွာမိုးရွာသွန်းသည့်⁠အေး⁠မြ⁠သောရာသီဥတုကို⁠နှစ်သက်ပါသည်။ အစိုဓာတ် (၇၈ မှ ၈၅ရာခိုင်⁠နှုန်း) အပူချိန်(၁၃ မှ ၂၆)ဒီဂရီစင်တီဂရိတ်နှင့် တစ်⁠နှစ်မိုး⁠ရေချိန် (၁၉၀၀ မှ ၂၀၀၀)မီလီမီတာ ရှိရန်လိုအပ်ပါသည်။ ⁠ကော်ဖီသည် လင်းတာကို ⁠ကြိုက်ပ်သ⁠ဖြင့်တစ်ရက် (၁၃)နာရီထက် ⁠ကျော်သည့်⁠ဒေသများတွင်သီးပွင့်မှုမရှိသ⁠ဖြင့် လင်းတာတို⁠ဗေဒများတွင်သာစိုက်ပျိုး⁠ဖြစ်ထွန်း⁠နိုင် ပါသည်။ ၆။ မျိုး⁠စေ့ခံယူ⁠ရေး⁠နှင့် ⁠ပြု⁠ပြင်⁠ခြင်း မိ်ျုး⁠စေ့ခံယူမည့်အမိပင်သည် သက်တမ်း(၆)⁠နှစ်မှ(၈)⁠နှစ်ခန့်ရှိ⁠ပြီး အပင်ရှင်သန်⁠ကြီးထွားမှုအသီးတင်မှု⁠နှင့် အပင်ပုံသဏ္ဍန်စသည့် လက္ခဏာ များ⁠ကောင်းမွန်⁠သော အပင်များကို ⁠ရွေးချယ်ဆွတ်ခူးရပ်မည်။ ဆွတ်ခူး⁠ပြီးသည့် အသီးများကို ⁠ရေစည်ပိုင်းတွင်ထည့်၍⁠ရေစိမ့်⁠ပြီး ⁠ရေ⁠ပေါ်⁠နေ⁠သော အပင်မ⁠ပေါက်⁠နိုင်သည့် အသီးညံ့များကိုဖယ်ပစ်ရမည်။ ⁠ရွေးချယ်ထား⁠သောအသီးများကို အခွံချွတ်၍ အချဉ်⁠ပေါက်⁠စေရန်၊ တစ်ညခန့်⁠ရေစိမ်ထားရမည်။ ⁠နောက်တ⁠နေ့တွင်ရိ⁠နေ⁠သော အသီးခွံ⁠နှင့် အသီးများကို အသားများကို⁠ရေ⁠ဖြင့်စင်⁠အောင်⁠ဆေး⁠ေ⁠ကြာဖယ်ရှားပစ်ရသည်။ ⁠ဆေး⁠ေ⁠ကြာ⁠ပြီးအ⁠စေ့များကို အရိပ်⁠အောက်တွင် (၁၀)ရက် ⁠ကြာခန့် ⁠လေသလပ်အ⁠ေ⁠ခြာက်ခံရသည်။ အစိုဓါတ် ရာခိုင်⁠နှုန်း(၁၅ မှ ၁၈)ကျန်သည်အထိအ⁠ေ⁠ခြာက်ခံရသည်။ မျိုး⁠စေ့များကို ဆွတ်ခူး ⁠ပြု⁠ပြင်⁠ပြီးမ⁠ကြာမီ အချိန်အတွင်းစိုက်ပျိုးသင့်သည်။ သို့ရာတွင်⁠ပြာ⁠ဖြင့်လူးနယ်၍ ⁠ေ⁠ခြာက်⁠သွေ့⁠သော⁠နေရာတွင်သို⁠လှောင်⁠ခြင်း⁠ဖြင့် အချိန် ကာလအတန်⁠ကြာသည်အထိ အပင်⁠ပေါက်⁠နှုန်းများစွာ မကျဆင်း⁠အောင် ထိန်းသိမ်း⁠နိုင်ပါသည်။ Credit: