Cattleya orchid စိုက်ပျိုး ပြုစုနည်း

ကတ်ကတ်လီယာ အပင်ကတော့ သူ့ကိုကြည့်လိုက်ရင် အစာနဲ့ ရေကို သိုလှောင်နိင်တဲ့ ဥ နဲ့ နူးညံ့တဲ့ အမြစ်တွေ အောက်ခြေမှာ ရှိပါတယ်။ သူ့ကို စိုက်တဲ့ အခါမှာလည်း တခြားသစ်ခွတွေကို စိုက်သလိုပါပဲ အောက်ခြေမှာ အပေါက်များများ ပါပြီး ရေတွေတင်ကျန် မနေနိုင်တဲ့ အိုးကို အသုံးပြုရမှာဖြစ်ပါတယ်။ အပင်နဲ့အတူ အုန်းဆံ နဲ့ အခြားသစ်ပင်ကရတဲ့ သစ်ခေါက် ၊ မီးသွေး တို့ကို ထည့်ပေးရပါမယ်။ အပွင့်ပွင့်ချိန်မှာတော့ အေးလွန်း ပူလွန်းတဲ့ နေရာ နဲ့ လေခြောက်သွေ့လွန်းတဲ့ နေရာတွေမှာ ထားခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်ရပါမယ်။

လိုအပ်ချက်တွေကတော့-

အလင်းရောင်
လုံလောက်တဲ့ အလင်းရောင်ကို လိုအပ်ပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် နေနဲ့ တိုက်ရိုက် မထိပဲ ရတဲ့ နေရောင်ခြည်ကို နှစ်သက်လေ့ရှိပါတယ်။ အလင်းနဲ့ အပူများရင်တော့ အပင်နဲ့ အရွက် အပူလောင်ပါတယ်။ အလင်းလျော့မယ် ဆိုရင်တော့ အရွက်ရဲ့ အရောင်ဟာ စိမ်းပုတ်နေတဲ့ အရောင်သမ်းနေပါမယ်။ တကယ်လို့ မျှတတဲ့ အလင်းနဲ့ အပူချိန်ကို ရတယ်ဆိုရင်တော့ အပင်နဲ့ အရွက် ရဲ့ အရောင်ဟာ သံလွင်သီးရဲ့ အစိမ်းရောင်မျိုး သမ်းနေပါလိမ့်မယ်။

အပူချိန်
အပင်ကြီးတပင် ဒါမှမဟုတ် အပင်ပျို တပင်အတွက်တော့ နေ့အချိန်ရဲ့ အပူချိန်ဟာ ၈၅ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက်အထိ အမြင့်ဆုံ ခံနိုင်ရည် ရှိပြီး ညအချိန်မှာတော့ ၅၅ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက် အထိ အနိမ့်ဆုံး ခံနိုင်တာကို တွေ့ရပါတယ်။ အပင်ပေါက် တပင်ကတော့ အပင်ကြီးတွေရဲ့ အပူချိန် လိုအပ်ချက်ထက် မြင့်တဲ့ အပူချိန်ကို လိုအပ်ပါတယ်။ ကတ်လီယာကို စိုက်ပျိုးတဲ့ နေရာဟာ အရိပ်လည်း ရှိနေမယ်၊ လိုအပ်တဲ့ စိုထိုင်းဆ လည်း ရနေမယ် လေဝင်လေထွက်လည်း ကောင်းနေမယ်ဆိုရင်တော့ အပူချိန် ၉၅ ဒီဂရီ ဖာရင်ဟိုက်လောက်အထိကို ခံနိုင်တာ တွေ့ရပါတယ်။ ဒါ့ကြောင့် ကတ်လီယာ အပင်ဟာ အပူပိုင်းစိုက် သစ်ခွအမျိုးအစား ဖြစ်ပါတယ်။

ရေ
အပင်ကြီးတွေကို ရေလောင်းတဲ့အခါမှာတော့ ရေလောင်းကြိမ်ရေ တကြီမ်နဲ့ တကြိမ်အကြား အပင်မှာ ရေခြောက်သွေ့သွားတာကို စောင့်ရမယ်လို့ ပြောပါတယ်။ ဆိုလိုချက်ကတော့ အမြဲတမ်း စွတ်စို ထိုင်းမှိုင်းနေတာကို မကြိုက်ပါဘူး။ သူ့အပင်နဲ့ အမြစ်ကို ရေ ခြောက်သွေ့သွားချိန် ပေးရမယ်။ ဒါ့ကြောင့် အပူပိုင်းမှာ စိုက်ရင် တရက်ခြား တကြိမ် မနက်ပိုင်းမှာ ရေလောင်းပေးနိုင်တယ်လို့ နားလည်နိုင်ပါတယ်။ အပင်ငယ်ဆိုရင်တော့ စွတ်စို အေးမြ စိုထိုင်းနေအောင် လုပ်ပေးသင့်တယ် လို့ပြောထားပါတယ်။

ရေငွေ့ စိုထိုင်းဆ
ရေငွေ့စိုထိုင်းဆ ကိုတော့ လေထုထဲကနေ ၅၀% ကနေ ၆၀% အထိ အနည်းဆုံး လိုအပ်တယ်လို့ပြောပါတယ်။ ကျမကတော့ လေထုထဲမှာ ရေငွေ့စိုထိုင်းဆ ဘယ်လောက်ရှိတယ်ဆိုတာကို ဖုန်းထဲက နေ ကြည့်ပါတယ်။ ရာသီဥတုကို တိုင်းတာတဲ့ အက်ပ်လေး ကို ဒေါင်းလုပ်ခ် ဆွဲချပြီး ကိုယ်နေထိုင်တဲ့နေရာရဲ့ တနေ့တာ ရာသီဥတုကိုကြည့်တာပါ။ အဲ့ဒီ့မှာ Humitdity ဆိုတာလေးလည်း တွေ့ရပါတယ်။ ဒါဆိုရင်တော့ ဒီနေ့အတွက် ရေငွေ့စိုထိုင်းဆ လေထုထဲမှာ ဘယ်လောက်ရှိသလဲဆိုတာကို သိရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒါက အမှန်လို့တော့ ကျမလည်း အာမမခံရဲပါဘူး။
သိပ်ခြောက်သွေ့တယ်လို့ထင်ရင်တော့ သစ်ခွကို စင်ပေါ် ဒီအတိုင်းတင်ထားမဲ့အစား အောက်က ဗန်းအရှည်ထဲမှာ မြစ်ကမ်းဘေးက ကျောက်ခဲလုံးလေးတွေ ကောက်ပြီးထည့်ထားပါ။ ပြီးတော့ ရေစပ်စပ်လောင်းပေးထားပြီး အပေါ်ကနေ သစ်ခွအိုးကို တင်ရင် ပြင်ပ အပူရှိန် နဲ့အတူ ကျောက်တုံးကြားက ရေတွေက ရေငွေ့ပြန်ပြီး အပင်ကို အားပြုစေတယ်လို့ ဆိုပါတယ်။ စမ်းကြည့်တာ မမှားနိုင်ပါဘူးနော်။ ဖန်လုံအိမ်မှာတော့ humitdifier လို့ခေါ်တဲ့ စက်တွေ တပ်ထားခြင်းအားဖြင့် လုံလောက်တဲ့ ရေငွေ့ စိုထိုင်းဆ ကို ရအောင်လုပ်ပေးနိုင်ပါတယ်။

အားဆေး
အားဆေးကျွေးတဲ့နေရာမှာလည်း အခြားအပင်တွေလိုပဲ N-P-K ညီမျှတာကို ကျွေးသင့်ပါတယ်။ ဥပမာ - ၁၀-၁-၁၀ ဒါမှ မဟုတ် ၂၀-၂၀-၂၀ အချိုးညီမျှတဲ့ဆေးပါ။ ဒါဆို ရွက်ရော အပင်ရော အပွင့်ရော လိုက်လာပါလိမ့်မယ်။ တခုတော့ ရှိတာပေါ့နော်။ Weakly Weekly ကိုတော့ လက်ကိုင်ထားပါ။ ဆေးကျွေးလွန်ရင် အပင်အတွက် ထိခိုက်တဲ့အကြောင်း ကျမ ဆေးကျွေးရမဲ့ဆောင်းပါးထဲမှာ ရေးထားပါတယ်။ အပတ်တိုင်းဆေးကျွေးပါ။ ဆေးကို ပျော့ပျော့ကျွေးခြင်းဟာ အကောင်းဆုံးပါနော်။

အပင်ခွဲချိန်
အပင်ခွဲဖို့လိုအပ်ချိန်ကတော့ ၂ နှစ်ကနေ ၃ နှစ် ရှိမှသာ အပင်ခွဲရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ အပင်ဟာ အိုးအပြင်ဘက်အထိ လျှှံထွက်နေပြီး အထဲမှာ ထည့်ထားတဲ့ အုန်းဆံဖတ် နဲ့ အခြား မီးသွေးခဲတွေဟာ ဆွေးမြေ့ုကုန်ပီ ဆိုရင်တော့ အိုးခွဲဖို့လိုပါပြီ။ အိုးခွဲပုံကို အသေးစိတ် ထပ်ရေးပေးပါအုန်းမယ်။ အိုးခွဲလို့အကောင်းဆုံးအချိန်ကတော့ ဗမာပြည် ရာသီဥတုနဲ့ဆို အပွင့်ကျပြီး နောက် ဆောင်းကုန်ခါနီးလေးမှာ ခွဲလို့ရပါပြီ။ ဒါဆိုရင် နွေဦးပေါက်ကာလတွေမှာ အပင်က အားယူလို့ရလာမယ်။ နောက်တခါ နွေနဲ့ မိုးမှာ အပင်တွေ ကြီးထွားဖို့ အချိန်ရလာမှာပါ။

ကဲ အခြေခံ စိုက်ပျိုးနည်းမှာတော့ အဲ့ဒီလောက်ပါပဲ။ နောက်ထပ် အဆင့်မြင့် စိုက်ပျိုးနည်းမှာ ဘာတွေ ထပ်ဖြည့်ပြောမလဲဆိုတာကို စောင့်ဖတ်ကြည့်ရအောင်နော်။ အပင်လေးတွေစိုက်ရင်း ပျော်ပါစေ။

Ref: http://www.flos.org/
ရေသားသူး - Ma Lynn Lynn
((Credit to သစ်ခွစိုက်ကြမယ်))

IVU Plant Lover's မှ ကူးယူဖော်ပြထားပါသည်။