လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းဆိုတာဘာလဲ..? ဘယ်လိုဖြစ်ပေါ်လာတာလဲ

12/05/2026 15:45 PM တွင် ဦးဝင်းနိုင် ဦးဝင်းနိုင် မှ ရေးသား

အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်

Heat Low (Thermal Low ဟုလည်း ခေါ်သည်) ဆိုသည်မှာ ကုန်းပြင်မြင့် သို့မဟုတ် မြေပြင်ပေါ်ရှိ လေထုသည် အလွန်အမင်းပူပြင်းလာရာမှ ပွပြီးပေါ့ပါးသွားကာ အပေါ်သို့ မြင့်တက်သွားခြင်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံကဲ့သို့ အပူပိုင်းဒေသများတွင် နွေရာသီနှင့် မုတ်သုံမဝင်မီ ကာလများ၌ အဖြစ်များပါသည်။

ဖြစ်ပေါ်ပုံ အကျဉ်း

•  ပြင်းထန်သော အပူရှိန် - နေရောင်ခြည်ကြောင့် မြေပြင်သည် အလွန်အမင်း ပူလာပါသည်။

•  လေထု ပွတက်ခြင်း - မြေပြင်နှင့် ထိကပ်နေသော လေထုသည် ပူလာသောအခါ ပွလာပြီး သိပ်သည်းဆ နည်းသွားပါသည်။

•  လေဖိအားကျဆင်းခြင်း - ပေါ့ပါးသွားသော လေနွေးများ အပေါ်သို့ တက်သွားသည့်အတွက် အောက်ခြေ (မြေပြင်အနီး) တွင် လေဖိအား တန်ဖိုးများ ကျဆင်းသွားပြီး "Heat Low" ဖြစ်လာပါသည်။

လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာနိုင်သော အကျိုးဆက်များ

•  နေ့အပူချိန် မြင့်မားခြင်း - Heat Low ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ဒေသများ (အထူးသဖြင့် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းနှင့် အထက်ပိုင်း) တွင် နေ့အပူချိန်များ သိသိသာသာ မြင့်တက်လာတတ်ပါသည်။

•  မိုးတိမ်တောင်များ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း - Heat Low ကြောင့် လေထု မငြိမ်မသက်ဖြစ်ပြီး ညနေပိုင်း သို့မဟုတ် ညပိုင်းတွင် မိုးတိမ်တောင် (Cumulonimbus) များ ဖြစ်ထွန်းကာ မိုးသက်လေပြင်းတိုက်ခြင်း၊ မိုးကြိုးပစ်ခြင်းနှင့် မိုးသီးကြွေခြင်းများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်ပါသည်။

•  မုတ်သုံလေကို ဆွဲခေါ်ခြင်း - တစ်ဖက်တွင်လည်း ကုန်းပြင်မြင့်ပေါ်၌ Heat Low အားကောင်းနေခြင်းက ပင်လယ်ပြင်မှ အစိုဓာတ်ရှိသော မုတ်သုံလေများကို ပြည်တွင်းသို့ တိုးဝင်လာစေရန် ဆွဲခေါ်ပေးသည့် "စုပ်စက်" (Vacuum) တစ်ခုကဲ့သို့ အကျိုးပြုပါသည်။

အနှစ်ချုပ် - Heat Low သည် အပူရှိန်ကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသည့် လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်းဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းသည် အပူရှိန်ကို မြင့်တက်စေရုံသာမက မုတ်သုံလေ ဝင်ရောက်ရန်အတွက်လည်း အထောက်အကူပြုသည့် သဘာဝဖြစ်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။

 

"Heat Low" (သို့မဟုတ်) အပူကြောင့်ဖြစ်သော လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း ဖြစ်ပေါ်ပုံကို နားလည်လွယ်စေရန် သရုပ်ဖော်ပုံ၏ အဓိပ္ပာယ်ရှင်းလင်းချက်

၁။ ပြင်းထန်သော နေရောင်ခြည် (Intense Solar Radiation) - နေရောင်ခြည်က ကုန်းမြေပြင်ကို အလွန်အမင်း ပူပြင်းအောင် လုပ်ဆောင်ပါတယ်။

၂။ လေနွေးများ အထက်သို့ တက်ခြင်း (Rising Warm Air) - မြေပြင်နဲ့ ထိကပ်နေတဲ့ လေတွေဟာ ပူလာတဲ့အတွက် ပေါ့ပါးသွားပြီး အထက်ကို မြင့်တက်သွားပါတယ်။ (ပုံထဲမှာ အနီရောင် မြားများဖြင့် ပြထားပါတယ်)။

၃။ လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း ဖြစ်ပေါ်ခြင်း (Formation of Low Pressure) - လေတွေ အပေါ်တက်သွားတဲ့အတွက် မြေပြင်အနီးမှာ လေထုသိပ်သည်းဆ နည်းသွားပြီး လေဖိအားနည်းရပ်ဝန်း (L) ဖြစ်လာပါတယ်။

၄။ ပင်လယ်လေ တိုးဝင်လာခြင်း (Sea Breeze Inflow) - အဲ့ဒီ လေဖိအားနည်းတဲ့ နေရာကို အစားထိုးဖို့အတွက် ဘေးပတ်ပတ်လည်က (အထူးသဖြင့် ပင်လယ်ပြင်က) ပိုပြီးအေးမြတဲ့ လေတွေဟာ တိုးဝင်လာပါတယ်။ (ပုံထဲမှာ အပြာရောင် မြှားများဖြင့် ပြထားပါတယ်)။

၅။ မိုးတိမ်တောင်များ ဖြစ်ပေါ်ခြင်း (Cloud Formation) - အပေါ်ကို တက်သွားတဲ့ လေနွေးတွေဟာ အထက်မှာ အေးသွားပြီး ငွေ့ရည်ဖွဲ့ကာ မိုးတိမ်တောင် (Cumulonimbus) များ ဖြစ်ပေါ်စေပြီး မိုးသက်လေပြင်းများ ရွာသွန်းစေပါတယ်။

ကုန်းမြေပြင်မှာ အပူရှိန်ပြင်းလေလေ၊ Heat Low အားကောင်းလေလေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် မြန်မာနိုင်ငံ အလယ်ပိုင်းမှာ အပူရှိန် အလွန်ပြင်းတဲ့နေ့တွေမှာ ညနေပိုင်း မိုးသက်လေပြင်း ကျရောက်တတ်တာဟာ ဒီ Heat Low ဖြစ်စဉ်ကြောင့်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

မိုးလေဝသပညာရှင် ဆရာဦးဝင်းနိုင်၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် ပြန်လည်ဖော်ပြသော သတင်းဖြစ်သည်။

 


Farm Link Co.,Ltd ကြော်ငြာ
စပါးစိုက်ပျိုးဖို့ ပြင်နေကြပြီလား? ဒါဆို Farm Link ရဲ့ အထူး special product တွေနဲ့ မိတ်ဆက်ပေးလိုက်ပါတယ်.. 👉 Erase (အီရေစ့်) က ပေါင်းပင်တွေကို သေစေရုံတင်မကဘဲ နောက်ထပ် ပေါင်းသတ်ဆေး ထပ်ဖျန်းစရာ မလိုလောက်အောင်ကို ပေါင်းပေါက်ရောက်မှုကို ထိထိရောက်ရောက် ဟန့်တားပေးနိုင်ပါတယ်။ 👉 စမတ်သီးစုံဆိုတာ အပင်တိုင်းအတွက် အဓိကအာဟာရNPK (19:7:8)နဲ့ #ဟူးမစ်အက်စစ်တို့ အချိုးကျ ပေါင်းစပ်ထားတဲ့ ကွန်ပေါင်းဓာတ်မြေဩဇာဖြစ်ပါတယ်။ အဓိကအကျိုးကျေးဇူးတွေအနေနဲ့ကတော့ နိုက်ထရိုဂျင် 19%ပါဝင်တဲ့အတွက် ကလိုရိုဖီးလ်ဖွဲ့စည်းမှုကို အားပေးကာ သီးနှံပင်များ၏အရွက်များစိမ်းလန်းသန်စွမ်းပြီး အစာချက်လုပ်မှုအားကောင်းစေပါတယ်။ 👉 ဆလက်ပလက်စ်ဆိုတာ စပါးဆစ်ပိုး (Rice stem borer) ၊ စပါးရွက်လိပ်ပိုး(Rice leaf folder)၊ စပါးင​မြောင်​တောင်ပိုး( Rice armyworm) စတဲ့ စပါးဖျက်ပိုး​တွေကိုလည်း ၇၀%အထိကို ကာကွယ်နှိမ်နင်းနိုင်ပါတယ်။ 👉စပါးနှံတွေ ထွက်လာခါမှ ဂုတ်ကျိုးရောဂါကြောင့် အနှံဖြူပြီး ပျက်စီးသွားတာဟာ တောင်သူတို့အတွက် အကြီးမားဆုံး ဆုံးရှုံးမှုပါပဲ။ ဒီဆုံးရှုံးမှုကို အမြစ်ပြတ် တားဆီးဖို့ဆိုရင် ရှူးဝါး ကိုသာ သတိရလိုက်ပါ။ 👉စပါးခင်းမှာ ရွက်ဖျားဝါပြီး မီးလောင်သလို အကွက်လိုက်ဖြစ်ကာ တဖြည်းဖြည်းခြောက်လိုက်လာပြီဆို အဲ့ဒါကိုဖြုတ်လောင်ခြင်း (hopper burn)လို့ခေါ်ပါတယ်။ မထိန်းချုပ်နိုင်အောင် ဆိုးဆိုးရွားရွာကျရောက်ပါက အထွက်နှုန်းကို ရာနှုန်းပြည့်ထိ ဆုံးရှုံးစေနိုင်တာတာကို ဗိုက်တာဂရိုကိုသာ ထိန်းချုပ်နိုင်တာပါ
Read more

ဆွေးနွေးချက်များ

ဆွေးနွေးရန်